فهرست قیمتهای جدید برخی خودروها، تنها در یک هفته، رشد ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیون تومانی داشته است. عضو اتحادیه فروشندگان خودرو تأکید کرده است که این افزایش قیمت هیچ ارتباطی با نوسانات ارزی ندارد و صرفاً محصول تصمیمات غلط مدیریت و محدودیت در عرضه است.
اما تجربه سالهای گذشته نشان داده است که چنین افزایشهایی معمولاً بدون پاسخگویی و بدون اصلاح ساختار عرضه و کیفیت، به نفع خودروساز و به ضرر مصرفکننده تمام میشود.انحصار؛ ستون فقرات بحران
بازار خودرو در ایران نه رقابتی است و نه شفاف. دو خودروساز بزرگ داخلی، با تکیه بر حمایتهای گسترده دولتی، تعرفههای سنگین واردات، ارز ترجیحی، تسهیلات بانکی و انواع یارانهها، عملاً بازار را در قبضه خود گرفتهاند.
در این بازار:
• کیفیت خودرو اهمیتی ندارد
• قیمت تابع واقعیتهای اقتصادی نیست
• جان و رفاه مصرفکننده در اولویت قرار ندارد
مصرفکننده مجبور است میان «بد» و «بدتر» انتخاب کند و طبیعی است که انگیزهای برای ارتقای کیفیت در خودروسازان شکل نمیگیرد.
آمار بالای تلفات جادهای در ایران، هشدار جدی است. بخش قابل توجهی از این تلفات به خودروهای داخلی با کیفیت پایین، فناوریهای منسوخ و استانداردهای ناکافی مربوط میشود.
خودروسازان حتی یک بار مسئولیت این وضعیت را نپذیرفتهاند و همچنان به افزایش قیمت بدون بهبود کیفیت ادامه میدهند.تناقض آشکار؛ گرانترین قیمتها، ارزانترین کیفیت
خودروهایی که از نظر فناوری و ایمنی چند دهه با محصولات روز دنیا فاصله دارند، با قیمتهایی ارائه میشوند که در دیگر کشورها میتوان خودروهای استاندارد و ایمن خرید.
این وضعیت به معنای: • قیمت جهانی، کیفیت داخلی • ادعای زیاندهی، اما افزایش مستمر قیمتها • حمایت دولتی بدون پاسخگویی عمومی
است و مصرفکننده را در چرخهای ناگزیر قرار میدهد.
مردم؛ گروگان یک صنعت
واردات محدود و کنترلشده خودرو باعث شده که مردم چارهای جز خرید محصولات داخلی نداشته باشند. این اجبار، به خودروساز پیام میدهد: هر قیمتی، هر کیفیتی، بازار آماده پذیرش است.
نتایج این سیاست: • فشار مضاعف بر معیشت خانوار • افزایش نارضایتی اجتماعی • بیاعتمادی عمیق به نهادهای نظارتی • تداوم چرخه معیوب گرانی و کیفیت پایین
وزارت صمت؛ ناظر یا تماشاگر؟
اظهارات وزارت صمت درباره عدم تایید افزایش قیمتها ضروری است، اما کافی نیست. بدون اقدام عملی، این افزایشها دیر یا زود رسمیت مییابند و به یک رویه تبدیل میشوند.
جمعبندی
افزایش ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیونی قیمت خودرو در یک هفته، تنها یک عدد روی کاغذ نیست؛ نماد بحران مدیریتی، انحصار و بیتوجهی به حقوق مصرفکننده است.
سوال اصلی این است: تا کی تصمیمات غلط، بیکیفیتی و انحصار باید هزینهاش را مردم با جیب و جانشان بپردازند؟
